Archive | September 2013

Bangsamoro 2000km away.

Nung nagkaroon ako ng ulirat sa usaping pambansa at natutong manood ng balita sa telebisyon, mayroon nang digmaan sa Mindanao. 1995. Sa katunayan, ito yung panahong pipirmahan ni Ramos at ni Misuari ang Final Peace Agreement sa pagitan ng pamahalaan at ng MNLF.

Isinilang ako sa panahon na hinuhulma ang pagkakakilala ng lahat sa Mindanao bilang isang magulong lugar. Noong bata nga ako, tinatanong ko ang nanay ko kung kailan pa nagsimula ang giyera sa Mindanao. Sabi niya, panahon pa daw ni Kristo, magkaaway na ang Katoliko at Muslim. Sa panahong magkasundo daw sila, katapusan na ng mundo.

Siyempre, pagtungtong ko ng hayskul, nalaman ko na na walang basehang opinyon lang pala ng nanay ko iyon tungkol sa digmaan sa Mindanao. Pero minsan nga naiisip ko, baka bago nga magkaroon ng pangmatagalang kapayapaan sa Bangsamoro ay baka abutan na nga tayo ng katapusan ng mundo.

May isang beses lang ako nakarating ng Mindanao. Hindi pa ako nakarating ng ARMM. Mayroon akong mga kaibigan mula sa Mindanao at ilan sila sa mga pinakamasayahin kong nakilala. Malayo sa kung paano ako nahubog mag isip noong bata sa kung anong mayroon sa Mindanao.

Sa lugar kung saan ako namamalagi ngayon, kulang kulang dalawang libong kilometro mula sa ARMM, hindi namin naririnig ang sabog ng mga mortar o putok ng mga punglo ng digmaang ito. Noong 2009 kung kailan halos hindi masikmura ng lipunan ang karahasan sa media at pulitikal na pamamaslang sa Ampatuan, hindi gaanong nayanig ang mga mamamayan dito. May nakidasal, nakisindi ng kandila, naki-minute of silence. Pero pagkatapos ay wala na rin nangyari. Iba ang nagagawa ng dalawang libong kilometro. Mas may pakialam pa ang mga tao sa boxing ni Pacquiao na libu libong kilometro ang layo ng pinaggaganapan kaysa sa mga miyembro ng medya na ibinaon sa isang burol sa Maguindanao.

Sobrang layo natin sa Bangsamoro. Puso o isipan. Kulturang kinagisnan.

Naiisip ko tuloy si Misuari at ang mga iba pang nakikipaglaban para sa “kalayaan” ng Bangsamoro. Kung saan nila hinuhugot ang kanilang ipinaglalaban, at kung bakit ganoon na lang ang kanilang lakas ng loob.

Arroyo and Ampatuan having lunch at Maguindanao. File photo.

Malaking salik sa pagkakabuo ng Bangsamoro ang kahirapan sa Mindanao. At tulad ng ibang naghihirap sa bansa, malaking salik rin dito ang salasalabid at malalim na ang pagkakaugat na problema ng kurapsyon. Noong 2009, naipit ang medya sa hidwaang pampulitika ng mga dinastiya sa Maguindanao. Mga kaalyado ng palasyo at mga kalaban sa pulitika. Isinisisi ng lahat ang pangyayari sa mga Ampatuan kung saan pa nga idineklara ang Martial Law sa Maguindanao para lipulin lahat ng kaanak ng mga Ampatuan. Pero kung susuriing mabuti, hindi naman aabot sa ganoong uri ng karahasan kung walang mga dinastiyang pampulitika sa Mindanao. Mga dinastiyang hindi lang dekada ang binilang sa pwesto, at patuloy pa na nagpapasasa sa sistema ng pulitika sa Pilipinas na pumapabor sa kung sinong may pera, may armas, at may kapit sa taas.

Perpekto ang recipe ng kurapsyon ng Pilipinas para masigurado ang pananatili ng kayamanan at kapangyarihan ng iilan sa Mindanao. Kung malala na nga dito sa mga probinsyang malapit sa Maynila, at lumalala pa, eh lalo naman siguro sa lugar kung saan ang mga mata ng medyang pambansa ay 2000 kilometro ang layo, at ang mga matatalas ang dila nama’y basta na lamang itinutumba.

Minsan gusto kong itanong kay Misuari kung ano ba ang plano niya kung ihihiwalay na niya ang Bangsamoro. Palalayasin niya ba ang mga dinastiyang pampulitika at itataboy papuntang Pilipinas*? Sa lahat ng panayam kay Misuari (o sa kahit na sinong mapagbukod na kilusan o rebelde) ay hindi naman tinatanong ang mga tanong na ito. Palaging nakatutok sa giyerang walang katapusan, at usapang pangkapayapaan na wala namang nadudulot na epektong pangmatagalan.

Naisip ko lang kung ano ang nangyari sa Lahad Datu noong ilang buwan na rin ang nakakalipas. Kung sakaling mapasakamay ng Pilipinas ang Lahad Datu, ano naman ang ating gagawin doon. Sa kasalukuyan, mayroon ding standing claim ang MNLF sa Sandakan at kalupaan ng Borneo matapos niyang isama ito sa Bangsamoro Declaration of Independence noong 2012.

Pero titimbangin din natin, kung tunay tayong may pakialam sa mga kapatid natin sa Bangsamoro, isipin natin kung tatanggapin na lang ba natin ang pananatili ng Bangsamoro sa talampakan ng Maynila, lugmok sa putik ng pulitika at kurapsyon ng ATING sistema, o hahayaan silang makapagdesisyon ng naaayon sa sarili nilang kagustuhan?

Noong marso, sa isang landmark na referendum 30 taon matapos ang madugong Falkland wars, idineklara ng mga residente ng Falkland Islands ang kanilang desisyong manatili bilang mga Briton. Sa digmaan noong 1983 ay ipinilit ng Argentina ang kanilang soberanya sa mga islang ito.

Sa konstitusyon ng Falklands, nasaad ang sumusunod:

All peoples have the right to self-determination and by virtue of that right they freely determine their political status and freely pursue their economic, social and cultural development and may, for their own ends, freely dispose of their natural wealth and resources without prejudice to any obligations arising out of international economic co-operation, based upon the principle of mutual benefit and international law; The realisation of the right of self-determination must be promoted and respected in conformity with the provisions of the Charter of the United Nations.

Sa panahong naniniwala ang ilan na lumipas na ang metodolohiya ng imperyalismo at pagsasamantala sa kapwa, ang kultura at teritoryo ng Bangsamoro, halos dalawang libong kilometro mula sa Palasyo, pinagkukuhanang yaman lamang ngunit di naman tinutugunan ang mga pangangailangan, pinagpapasasaan ng mga dinastiya at pamilya, ngayon nagnanais magsarili para naman “mapaunlad* at mapasagana*” ang kanilang buhay at lipunan, ay wala bang karapatang mapakinggan ang mga hinaing?

*ewan ko kay Nur Misuari o sa MILF kung paano nila gagawin ito.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Advertisements

Pork Barrel (issue) is dead.

Janet Lim Napoles mugshot at Camp Crame. File Photo.

Dahan dahan nang humuhupa ang galit ng tao kay Napoles. Hindi dahil bumabait siya kundi dahil tulad ng ibang isyu, pumapasok na sa kabaong at dahan dahan nang isinasara ang nitso ng Pork Barrel issue na ito.

Coco Levy Fund, Fertilizer Scam, ZTE-NBN deal, at ngayon etong Pork Barrel. Sabi nga ni Sandra Cam sa isang panayam sa mga past whistle-blowers (na pinabayaan na ng gubyerno ngayon), naaawa lang siya kina Benhur Luy at iba pang whistle blowers, dahil alam niyang sa huli, pagkakatulugan lang din ulit sa pansitan ng mga Pilipino ang issue na ito, at tuloy ang piyesta sa senado, kongreso, gubyerno, palasyo.

“Panahon na po upang i-abolish ang PDAF” sabi ni Noynoy, so natapos na doon ang galit ng maraming tao na unang nagngitngit sa pag abuso ng Pork Barrel. Para sa kanila, iyon na ang solusyon. Ayaw na nilang makidildil sa asin ng pakikibaka ng mga tibak, dahil ang pulitika ay spectators’ game lang para sa mga maraming oras sa kamay.

Naalala ko tuloy kung paano magtrabaho ang mga guwardya. As in security guard. Palitan sila ng shift, kadalasan dalawa o tatlo. Bago umalis ang isang guwardya, isusulat niya lahat ng update sa log book, para yung susunod na magbabantay ay alam kung ano o sino ang dapat bantayan, mga huling nangyari, para hindi na maulit ang huling paglusot, o krimen.

Guwardya tayo na nagbabantay sa pamahalaan. Ang problema, wala tayong log book kung saan inililista natin ang lahat ng nangyari ng nakaraan kung saan nalusutan tayo. Paulit ulit. Parang hirap tayong makaalala bilang lipunan.

At ang pagkalimot na iyon ay produkto ng pagdisembark mula sa pagsubaybay sa issue. Naiisip ko yung mga tibak, palagi silang galit at nakabantay. Bakit? Kasi kung ano yung nararamdaman pa lang ng mga tao ngayon, naramdaman na nila sa Coco Levy fund, sa Malampaya fund, sa Fertilizer fund, sa ZTE-NBN, sa Hello Garci, at sa kung anu ano pang pangsasalaula sa pera ng mamamayan. Pero ang karamihan, ngayon pa lang ulit naalala na nangyari nga pala yun.

Ang tunay na solusyon dito, patuloy na pagbabantay at pakikialam. At ang pakikialam ay hindi nakukuha sa pananatili online sa Facebook.

Lumabas. Makiisa. Makinig sa mga kuwento. At lumaban para sa pagbabago.

Mga susunod na aktibidades para sa krusada laban sa Pork Barrel

#100DAYS COUNTDOWN TO JUSTICE sa LUNETA PARK.

Makibaka laban sa Pork Barrel ni Aquino o kahit kanino.

%d bloggers like this: